ගොවි සංවිධාන ඉතිහාසය

D.S.සේනානායක ශ්‍රීමතානන් විසින් ගොවි ජනපද ව්‍යාපාර ආරම්භ කිරීමත් සමග 1948 දී දිවුල්ලෑව ජනතාවටද ඉඩම් ප්‍රදානය  කෙරිණ.ඒ අනුව එක් අයෙකුට ගොඩ ඉඩම් අක්කර 03ක්ද මඩ ඉඩම් අක්කර 05ක්ද වශයෙන් හිමි විය.
මුල් කාලවකවානුවේදී “ වෙල් විදානේ ” නමින් තනතුරක් තිබූ අතර ඔවුන් විසින් ජල පාලන ආදී කටයුතු සිදුකරන ලදී.පසුකාලයේදී ඵලදා වර්ධන කමිටු නමින් කමිටුපත් කර එහි බලය “ පාලක ලේකම් ” නම් තනතුරකට පවරන ලදී.අනතුරුව පාලක ලේකම් අතින් ජල පාලනය ආදී කටයුතු සිදුකරන ලදී.ඔවුන්ට වැටුප් ගෙවීම ගොවීන් විසින් සිදුකරන ලදී.ඒ අනුව අක්කර 01කින් වී බුසල් 1/2 බැගින් ලබාදීම සිදුවිය.
අනතුරුව 1981දී ගොවි සංවිධාන පිහිටුවීම වාරිමාර්ග කළමණාකරණ අංශය මගින් සිදුකරන ලදී.එහි මුල් සභාපති වූයේ S.D.ප්‍රේමදාස මහතාය.මුල්ම විධායක සභාවෙහි සාමාජිකයන් වූයේ,
ගරු සභාපති -S.D.ප්‍රේමදාස
ගරු ලේකම් -D.M.සම්පත් බණ්ඩාර
ගරු භාණ්ඩාගාරික -H.P.කරුණාරත්න
ගරු උපසභාපති -M.A.සෝමරත්න
ගරු උපලේකම් -D.M.කපිල බණ්ඩාර
විධායක කාරක සභාව –
A.D.ධර්මදාස
H.M.වීරවිමල
S.P.කුලරත්න
H.M.පුංචිබණ්ඩා
H.M.M.ජිනදාස
H.M.සුමනසාර බණ්ඩා
M.D.අමරසිංහ
W.B.හේරත් මුදියන්සේ
K.D.සුමනදාස
යන අයයි.මෙම කාලය තුළ ඇළවේලි වල නඩත්තු කටයුතු ගොවීන් විසින්ම සිදුකරගන්නා ලදී.
2008 වාරි පුබුදුව ව්‍යාපෘතිය ක්‍රියාත්මක වීමත් සමඟ ඇළ පද්ධතියේ ප්‍රතිසංස්කරණයන් ඇතිවිය.මෙම ව්‍යාපෘතියෙන් පසු අක්කරයකින් රු.400 බැගින් ගොවි සංවිධානය විසින් ගොවීන්ගෙන් අයකරගැනීම ආරම්භ කළ අතර ඇළ පද්ධතියේ නඩත්තු කටයුතු ගොවි සංවිධානයට භාරවිය.
ව්‍යාපාරය ආරම්භයේ සිට 99 වසරක් වන තෙක් මෙම ඉඩම් වල අයිතිය රජය සතු වූ අතර ගොවීන්ට බලපත්‍රයක් ලබා දී තිබුණි.1994 න් පසු මෙම ඉඩම් වල අයිතිය ගොවීන් වෙත ලබාදීමට එවකට පැවති රජය කටයුතු කර ඇත. ව්යාිපාරය ආරම්භයේ අක්කරයකින් වී බුසල් 40-60 අතර ප්‍රමාණයක අස්වනු ලැබූ ගොවීන් මේ වන විට අක්කරයකින් වී බුසල් 120-150 අතර ප්‍රමාණයක ආදායමක් ඉපයීමට සමත්ව ඇත.

Advertisements